browser icon
You are using an insecure version of your web browser. Please update your browser!
Using an outdated browser makes your computer unsafe. For a safer, faster, more enjoyable user experience, please update your browser today or try a newer browser.

Opmerkelijke verhalen uit de nacht dat Titanic zonk

Posted by on 14 april 2012



Door:
Günther Brants

14/04/12 –
20u00  Bron: ‘Voices From The Titanic’, diverse bronnen

<!– moddate: 120414

© reuters.

TITANIC
Een eeuw geleden (in de nacht van 14 op 15 april) kende de enige reis van de Titanic een dramatisch einde. Amper enkele uren na de botsing tegen een ijsberg slokte de oceaan het gigantische schip op, waarna het naar z’n laatste rustplaats zonk. Meer dan 1.500 mensen stierven en honderd jaar later blijft de Titanic één van de beroemdste schepen uit de geschiedenis. De voorbije dagen kon u hier het verhaal lezen op basis van getuigenissen van mensen die het drama overleefden. Dit is het slot van onze vijfdelige reeks.


© reuters.


DEEL 5: Nearer my God to Thee

Naarmate de reddingsboten steeds sneller te water gelaten werden, begonnen de resterende passagiers aan boord van de Titanic te beseffen dat de situatie uitzichtloos was. In tegenstelling tot bij de eerste boten was het vertrek van de laatste boten chaotisch. Het was bovendien een race tegen de klok om de sloepen klaar te maken voor het schip zou zinken. Omstreeks 1u40 was nog een sloep klaar om te vertrekken, toen White Star Line-eigenaar Bruce Ismay samen met de rijke Amerikaan Billy Carter aan boord wist te glippen. Nadien verklaarde Ismay dat er geen vrouwen en kinderen meer in de buurt waren, maar de man kreeg zware kritiek omdat hij zijn eigen hachje redde, terwijl zo veel mensen om het leven kwamen. Bovendien groeiden de geruchten dat Ismay de oversteek met zijn schip in een recordtempo wou maken en waarschuwingen van kapitein Smith over ijsbergen in de wind sloeg. Hij was dan ook de ideale boeman voor de Amerikaanse pers en werd omgedoopt tot ‘Brute’ Ismay. Hoewel hij door de rechtbank werd vrijgepleit, was Ismay na de Titanic-ramp een gebroken man. Hij nam in 1913 ontslag bij White Star Line en trok zich terug in Ierland. Hij stierf in 1937 na een beroerte.

Ook in de laatste sloepen werd geprobeerd vrouwen en kinderen voorrang te geven. Hugh Woolner getuigde dat hij assisteerde om een groep mannen uit één van de laatste sloepen te halen. Hoofdofficier Murdoch had al met zijn pistool in de lucht geschoten om hen af te schrikken, want er stond een groep vrouwen klaar om in te stappen. Woolner hielp om de mannen aan handen en voeten uit de sloep te sleuren, zodat de vrouwelijke passagiers konden instappen. Als er dan toch een man aan boord geraakte, had die een goede reden nodig. Amy Stanley was op weg naar de Verenigde Staten om er als kindermeid te werken. “Een man probeerde aan boord te komen met een baby in zijn armen die hij als excuus gebruikte. Het kind had het niet overleefd, als ik er niet voor gezorgd had.” Stanley was de sterkste vrouw in haar sloep en probeerde iedereen op te beuren. Op de Carpathia, het schip dat de overlevenden van de Titanic uren later oppikte, was ze echter wel de eerste die mentaal brak. “Wat ik aan boord zag was verschrikkelijk, al die huilende vrouwen. Amper zes vrouwen konden zeggen dat ze niemand verloren waren. De Titanic heeft heel veel weduwen gemaakt.”


© reuters.


© afp.

Eens op zee pikten veel boten nog drenkelingen op, vaak waren deze mensen zodanig in paniek dat ze niets zinnigs meer konden zeggen. Om 2u05 werd de laatste reddingsboot op het water gedropt. Luitenant Bjornstrom-Steffanson was nog geen honderd meter weggevaren toen de Titanic definitief onder water begon te zakken. “We zagen de mensen op het dek op en neer gaan. Het was de meest verschrikkelijke schreeuw die ik ooit gehoord heb. Plots ging het allemaal zo verschrikkelijk snel. Daarna werd het stil, we bibberden en de vrouwen aan boord werden hysterisch. Sommigen probeerden overboord te springen en we moesten vechten in dat wankele bootje om hen tegen te houden tot ze gekalmeerd waren.”

Twee reddingsboten werden te laat losgemaakt en gleden van het zinkende schip het water in. Eén van de boten lag ondersteboven en vormde zo een welgekomen reddingsboei voor enkele tientallen drenkelingen. Al was het vechten om een plaatsje op de sloep te bemachtigen. Archibald Gracie had niet meer gedacht dat hij de ramp zou overleven. Toen de Titanic zonk, werd hij immers mee onder het wateroppervlak gezogen. “In gedachten nam ik van iedereen thuis afscheid. Ik had het bijzonder moeilijk om mijn adem in te houden, maar ik wist dat ik meteen zou stikken wanneer ik opgaf. Met al mijn macht probeerde ik naar boven te zwemmen van zodra ik onder water gesleurd werd. Uiteindelijk kon ik weer lucht inademen. Er was niets meer rondom mij behalve de oceaan, ijs en brokstukken. Overal hoorde ik mannen en vrouwen met de dood vechten.” Gracie bereikte uiteindelijk de omgekeerde reddingsboot en wist zich vast te klampen tot er hulp kwam.


© ap.


© ap.

De aankomst in New York was hartverscheurend. Sommige vrouwen dachten hun echtgenoot alsnog terug te zien, omdat hij misschien door een ander schip kon zijn opgepikt. Nu drong de harde realiteit tot hen door. In de pers verscheen een mengelmoes van heldhaftige en trieste verhalen. Een geredde vrouw ruilde het rampschip enkele dagen later voor het huwelijksbootje. Ze reisde met de Titanic vanuit Engeland om met haar Amerikaanse vriend te trouwen. In Southampton stortte de wereld van een andere vrouw in elkaar. Mevrouw Barrett had de naam van haar man op de lijst met overlevenden zien staan, maar later kreeg ze het bericht dat de overlevende een naamgenoot was en het om een spijtig misverstand ging. Nog een opvallend verhaal was dat van mevrouw Futruelle. Zij verklaarde liefst vijf keer door haar echtgenoot in een boot te zijn gezet. Telkens sprong ze er al huilend uit, omdat ze liever met hem wou sterven. Pas toen ze de geruststelling kreeg dat hij het ook zou overleven, bleef ze in de sloep zitten. Helaas werd hij één van de vele slachtoffers.

Voor passagiers van de Olympic, het zusterschip van de Titanic, was het schrikken toen ze het vasteland bereikten. Ze hadden aan boord wel geruchten gehoord over het zinken van de Titanic, maar pas na aankomst konden ze in kranten het relaas van ’s werelds grootste schip lezen. De kapitein van de Olympic had wel meteen koers gezet naar de Titanic toen hij het onheilsbericht kreeg. Maar met meer dan 800 kilometer tussen beide schepen kon de Olympic het nooit op tijd halen. Volgens getuigenissen werd alles uit de kast gehaald en heeft het schip nooit zo snel gevaren als toen. Even kregen ze het bericht dat iedereen aan boord van de Titanic gered was, maar op een kleine 200 kilometer van zijn zusterschip kreeg de Olympic een nieuwe melding: de Titanic is gezonken, ongeveer 705 zielen gered.


© ap.


© afp.

Na de ramp met de Titanic zijn natuurlijk veel legenden, al dan niet waar gebeurd, ontstaan. Het is niet duidelijk hoe de kapitein precies om het leven is gekomen, maar ook over hoofdofficier Murdoch bestaan twijfels. Sommige getuigen stellen dat hij de schuld van de botsing op zich nam en zich kort voor het zinken door het hoofd heeft geschoten. Andere getuigen hebben hem nog zien helpen om de laatste reddingsboten te water te laten. De bekende film van James Cameron deed de geruchten over zelfmoord toenemen en de thuisstad van Murdoch eiste verontschuldigingen. Een andere legende is dat van het beroemde orkest dat op het zinkende schip de hymne ‘Nearer my God to Thee’ zou gespeeld hebben (fragment onderaan).

Van het exacte aantal slachtoffers bestaan verschillende cijfers, maar de tabel hieronder vormt een goede benadering. Zoals verwacht zijn aanzienlijk meer mensen uit eerste klasse dan uit tweede en derde klasse gered. Onder de overlevenden zijn vrouwen ook logischerwijs in de meerderheid. Bijna 70 procent van de mensen aan boord van de Titanic lieten het leven.


© epa.

Tot slot nog enkele korte verhalen over overlevenden en slachtoffers van de ramp:

• Scheepsbouwer Thomas Andrews werd voor het laatste gezien in het rooksalon van het schip. Hij staarde naar de muur en zijn uitgetrokken reddingsvest. Hij was 39 jaar.

• John Jacob Astor had een fortuin van naar schatting 87 miljoen dollar. Hij hielp zijn vrouw in een reddingsboot en stierf samen met zijn hond Kitty. Enkele maanden later beviel zijn echtgenote van een zoon die naar hem genoemd werd.

• Een bevriend pasgetrouwd koppel van de Astors, Dickinson en Helen Bischop, overleefde de ramp wel, maar het geluk lachte hen nooit meer toe. Helen was zwanger aan boord van de Titanic en kreeg een kind dat na twee dagen stierf. Later had Helen een auto-ongeluk waarvan ze nooit meer herstelde. In 1916 gingen ze uit elkaar, Helen stierf kort daarop.

• Margaret Brown werd beroemd voor haar heldhaftige optreden tijdens de reddingsoperatie. Nadien genoot ze bekendheid als activiste en dankzij een succesvolle film kreeg ze de bijnaam ‘de onzinkbare Molly Brown’.

• Actrice Dorothy Gibson overleefde in één van de reddingssloepen. Ze zou uiteindelijk zelf een rol spelen in de allereerste film over de Titanic, die amper een maand na het drama verscheen. De film was een succes, maar kort daarop gaf Gibson haar acteercarrière op.

• Robert Hichens stond aan het roer van de Titanic toen die een ijsberg raakte. In de reddingssloep kreeg hij het aan de stok met ‘Molly Brown’. Hij trok na de ramp naar Zuid-Afrika en kreeg bij zijn terugkeer naar Engeland in 1933 een celstraf van vijf jaar voor poging tot moord. Hij stierf in 1940.

• Charles Herbert Lightoller was één van de laatste bemanningsleden die de Titanic verliet. In 1940 slaagde hij erin om met een kleine boot 130 gevangen Franse en Britse soldaten te redden.

Honderd jaar na de ramp ligt het wrak van de Titanic nog steeds op de zeebodem. De plek is zelfs een toeristische attractie aan het worden. Zo is de Titanic misschien toch een onzinkbaar schip gebleken: de legende leeft een eeuw later meer dan ooit…


‘Nearer My God To Thee’, het lied dat de muzikanten aan boord van de zinkende Titanic volgens verhalen zouden gespeeld hebben.

Wat vind jij van dit nieuws?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

CommentLuv badge